1919
n
Mustafa Kemal Paşa, Samsun’a hareket etti
(16 Mayıs).
Samsun ve dolaylarında meydana gelen karışıklıkları
önlemekle görevlendirilen Mustafa Kemal Paşa,
9. Ordu Müfettişi olarak Bandırma Vapuru ile İstan-
bul’dan Samsun’a doğru hareket etti.
n
Mustafa Kemal Paşa, Samsun’a çıktı.
Damat Ferit Paşa, ikinci kez sadrazam oldu
(19 Mayıs).
n
Şura-yı Saltanat toplandı (25 Mayıs).
n
İngilizler, Bekirağa Bölüğü’nde tutuklu bulunan
İttihatçıları Malta’ya götürdüler (27 Mayıs).
Bekirağa Bölüğü, Harbiye Nezareti’ndeki askerî tu-
tukevinin ismidir. Burada bulunan 67 İttihatçının,Ana-
dolu’ya kaçırılacaklarını haber alan İngilizler, İttihatçı-
ları bir torpido ile Malta’ya götürdüler.
n
Amasya Genelgesi yayımlandı (22 Haziran).
Amasya’ya gelen Mustafa Kemal Paşa, başlattığı Mil-
lî Mücadele’yi kişisel bir hareket olmaktan çıkarmak
amacıyla, Anadolu’daki kumandanların da görüş ve
onaylarını aldıktan sonra,Amasya Genelgesi’ni yayım-
ladı. Bu genelge ile Millî Mücadele’nin gerekçesi ve
yöntemi belirtildi.
n
Kaçak İttihatçılar gıyaben idam cezasına
çarptırıldılar (13 Temmuz).
Talat, Enver ve Cemal paşalar ile Doktor Nâzım, Divan-ı
Harp tarafından gıyaben idama mahkûm oldular.
VI. MEHMET DÖNEM‹ OLAYLARI
DAMAT FER‹T PAfiA SADRAZAMLI⁄A GET‹R‹LD‹
Mondros Ateflkes Antlaflmas› sonras›nda VI. Mehmet,
‹ttihatç›lara yak›n buldu¤u Ahmet ‹zzet Pafla Hükûmeti’ni
istifaya zorlad›. Sadrazaml›¤a, güvendi¤i Tevfik Pafla’y›
getirdi (11 Kas›m 1918).
Böylece ‹stanbul’a gelen ‹tilâf Devletleri’ni, ‹ttihat ve
Terakki Partisi izi tafl›mayan bir hükûmetle karfl›lad›ktan
k›sa bir süre sonra Mebuslar Meclisi’ni feshetti (23 Kas›m
1918). ‹stifa eden Tevfik Pafla’n›n yerine sadrazaml›¤a,
‹ttihatç› düflmanl›¤› ve ‹ngilizlere yak›nl›¤›yla tan›nan
enifltesi Damat Ferit Pafla’y› getirdi (4 Mart 1919).
HAL‹FE ORDUSUNUN KURULUfiU
VI. Mehmet, Damat Ferit Pafla Hükûmeti’nin Anado-
lu’da Mustafa Kemal Pafla’n›n önderli¤inde bafllayan
Millî Mücadele’ye karfl› eylemlerini destekledi. Millî kuv-
vetlerle savaflmas› için pafla unvan› verdi¤i Ahmet Anza-
vur’u Anadolu’ya gönderdi. ‹ngilizlerin verdi¤i para ve
silâhlarla Kuva-y› ‹nzibatiye (Halife
Ordusu) ad›nda bir kuvvet olufltur-
du. Sivas Kongresi s›ras›nda Millî
Mücadele yanl›lar›n›n, Damat Ferit
Pafla’n›n görevden al›nmas› için
yapt›¤› ça¤r›lar› duymazl›ktan gelip,
Damat Ferit Pafla’y› destekleyen bir
de beyanname yay›mlad›.
M‹SAK-I M‹LLÎ’N‹N KABUL VE
‹LÂNI
Son Osmanl› Mebuslar Meclisi,
12 Ocak 1920’de ‹stanbul’da top-
land›. Bu meclisin gerçeklefltirdi¤i en
önemli ifl, 28 Ocak 1920’de Misak-›
O
T U Z
A
L T I N C I
O
SMAN L I
P
AD ‹ fi AH I
V I . M
E HME T
PAD‹fiAHLAR ALBÜMÜ
570
19 May›s 1919 günü Mustafa Kemal Pafla’n›n, Band›rma adl› gemiyle Samsun’a
ç›k›fl›n› betimleyen bir resim
Mustafa Kemal Pafla, Sivas Kongresi bitiminden hemen
sonra kongre üyeleriyle (4 Eylül 1919)
Cemal Pafla
Mustafa
Kemal’in
elyaz›s›yla
Amasya
Genelgesi
